भृकुटी न्यूज: शनिवार साहित्यमा स्रष्टाको तस्बिर
स्रष्टा: पवन कुमार चामलिङ
साहित्यिक नाम: किरण

संक्षिप्त परिचय: भारतको सिक्किम राज्यका पूर्व मुख्यमन्त्री, वरिष्ठ राजनीतिज्ञ तथा नेपाली भाषाका प्रख्यात साहित्यकार पवन चाम्लिङ ‘किरण ‘ लगातार २५ वर्ष (सन् १९९४ देखि २०१९) सम्म सिक्किमको मुख्यमन्त्रीको रूपमा कार्यभार सम्हालेर भारतमा सबैभन्दा लामो समय मुख्यमन्त्री पदमा रहने कीर्तिमान कायम गर्नुभएको छ।
सन् १९५० सेप्टेम्बर २२ मा पिता आशबहादुर चाम्लिङ र माता बिसनमाया चाम्लिङको कोखबाट <span;>दक्षिण सिक्किमको याङगाङमा जन्मनुभएका पवन चाम्लिङ साहित्यमा किरण उपनामले प्रख्यात हुनुहुन्छ । सन् १९७३ को सिक्किम आन्दोलनबाट राजनीतिक यात्रा सुरु गर्नुभएका चाम्लिङ सन् १९८५ मा पहिलोपटक सिक्किम विधानसभा सदस्य निर्वाचित हुनुभयो। सन् १९९३ मार्च ४ मा उहाँले सिक्किम डेमोक्रेटिक फ्रन्ट (SDF) को स्थापना गर्नुभयो। सन् १९९४ देखि २०१९ सम्म लगातार पाँच पटक सिक्किमको मुख्यमन्त्री निर्वाचित हुनुभयो।
उहाँकै नेतृत्वमा सिक्किमलाई सन् २०१६ मा विश्वकै पहिलो १००% जैविक कृषि प्रणाली अपनाउने राज्य (Fully Organic State) घोषणा गरियो, जसका लागि सिक्किमले संयुक्त राष्ट्रसङ्घको प्रतिष्ठित ‘फ्युचर पोलिसी गोल्ड अवार्ड’ समेत प्राप्त गर्यो। ‘एक व्यक्ति, एक रुख’ अभियान र पर्यावरण संरक्षणका लागि गरिएका कार्यहरू उहाँको नेतृत्वका प्रमुख विशेषता मानिन्छन्।
राजनीतिसँगै उहाँ नेपाली भाषा, साहित्य र संस्कृतिको उत्थानमा निरन्तर क्रियाशील उहाँको काव्यचेतनामा जनपक्षीय स्वर, सामाजिक चेतना र माटोप्रतिको अगाध प्रेम पाइन्छ।
वीरताको परिचय (कविता सङ्ग्रह, १९७७)
अन्त्यहीन सपना: मेरो विपना (कविता सङ्ग्रह, १९८५)
म को हुँ ? (कविता सङ्ग्रह, १९९२)
प्रारम्भिक कविताहरू (२०२०) प्रमुख कृतिहरू रहेका छन्।
उहाँका कविताहरू अन्य धेरै भाषामा समेत अनूदित भएका छन्। साहित्य क्षेत्रमा पुर्याउनुभएको योगदानका लागि उहाँ विभिन्न राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय पुरस्कारबाट सम्मानित हुनुभएको छ, जसमध्ये ‘भानु पुरस्कार’ (सिक्किम साहित्य परिषद्) प्रमुख छ।
कवि साहित्यकार चाम्लिङले सिक्किममा नेपाली भाषालाई प्रशासनिक तथा शैक्षिक क्षेत्रमा मजबुत बनाउन अहम् भूमिका खेल्नु भएको छ । उहाँको कार्यकालमा भारतीय संविधानको आठौँ अनुसूचीमा नेपाली भाषा समावेश गराउन तथा सिक्किममा विभिन्न जातीय भाषा र संस्कृतिको संरक्षण तथा विकास गर्न नीतिगत पहलहरू भएका थिए।
राजनीतिक दूरदर्शिता र साहित्यिक उचाइ दुवै बोक्नुभएका पवन कुमार चाम्लिङ भारतीय नेपाली भाषी समुदायका एक शीर्ष व्यक्तित्व मानिनुहुन्छ । यस्ता अग्रज एवं मुर्धन्य स्रष्टा पवन कुमार चाम्लिङ ‘ किरण ‘ को उच्च सम्मान गर्दै “भृकुटी न्यूज: शनिवार साहित्यमा स्रष्टाको तस्बिर” श्रृङ्खलामा उहाँको यो तस्बिर प्रकाशित गरेका छौं । आदरणीय साहित्यकार पवन कुमार चाम्लिङ ‘किरण’ को सुस्वास्थ्य एवं दीर्घ जीवनको कामना गर्दछौं।
भृकुटी न्यूज
साहित्य कला विभाग
काठमाडौँ।